ന്യൂയോർക്ക്/ലണ്ടൻ: ഇറാൻ-ഇസ്രായേൽ യുദ്ധം രൂക്ഷമായതോടെ ആഗോള വിപണിയിൽ ഇന്ധനവില കുതിച്ചുയരുന്നു. അമേരിക്കയിലെ റീട്ടെയിൽ ഗ്യാസോലിൻ, ഡീസൽ വിലയിൽ ഒരാഴ്ചയ്ക്കിടെ 10 ശതമാനത്തിലധികം വർധനവാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയത്. ക്രൂഡ് ഓയിൽ വില ബാരലിന് 90 ഡോളറിന് മുകളിലെത്തിയതോടെ സാധാരണക്കാരായ ഉപഭോക്താക്കൾ കനത്ത സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയിലായിരിക്കുകയാണ്. നിലവിലെ സാഹചര്യം നവംബറിൽ നടക്കാനിരിക്കുന്ന ഇടക്കാല തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിനും റിപ്പബ്ലിക്കൻ പാർട്ടിക്കും വലിയ രാഷ്ട്രീയ വെല്ലുവിളിയാകുമെന്നാണ് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്. എന്നാൽ, വർധിച്ചുവരുന്ന ഇന്ധനവിലയെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചപ്പോൾ, “വില ഉയരുന്നുണ്ടെങ്കിൽ അത് ഉയരട്ടെ” എന്ന നിലപാടാണ് ട്രംപ് സ്വീകരിച്ചത്.
ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ ഗതാഗത തടസ്സങ്ങളും പശ്ചിമേഷ്യയിൽ നിന്നുള്ള എണ്ണ കയറ്റുമതിയിൽ ഉണ്ടായ കുറവുമാണ് വിലക്കയറ്റത്തിന് പ്രധാന കാരണമായി ചൂണ്ടിക്കാട്ടപ്പെടുന്നത്. അമേരിക്കയിൽ ഗ്യാസോലിൻ വില ഗാലണിന് 3.32 ഡോളറായും ഡീസൽ വില 4.33 ഡോളറായും ഉയർന്നു. ഇത് കഴിഞ്ഞ രണ്ട് വർഷത്തിനിടയിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന നിരക്കാണ്. വരും ദിവസങ്ങളിൽ ഗ്യാസോലിൻ വില 3.70 ഡോളർ വരെ ഉയർന്നേക്കാമെന്ന് ഗ്യാസ് ബഡി പോലുള്ള ഏജൻസികൾ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നുണ്ട്. മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ എണ്ണ ഉൽപ്പാദനം തടസ്സപ്പെട്ടതോടെ അമേരിക്കൻ എണ്ണയ്ക്ക് അന്താരാഷ്ട്ര വിപണിയിൽ ആവശ്യം വർധിച്ചു, ഇത് രാജ്യത്തെ ആഭ്യന്തര വിപണിയിലും വില വർധിക്കാൻ കാരണമായി.
വാർത്താ വിതരണ ശൃംഖലയിലുണ്ടായ പാളിച്ചകളും ചരക്ക് നീക്കം വൈകുന്നതും വിലക്കയറ്റത്തിന്റെ ആക്കം കൂട്ടിയിട്ടുണ്ട്. ലോകത്തെ എണ്ണ-വാതക കയറ്റുമതിയുടെ 20 ശതമാനത്തോളം കടന്നുപോകുന്ന ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് ഭാഗികമായി അടഞ്ഞത് യൂറോപ്യൻ, ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലെ വിപണികളെയും സാരമായി ബാധിച്ചു. ഊർജ്ജ വിപണിയിലെ ഈ അനിശ്ചിതത്വം ആഗോള സാമ്പത്തിക മാന്ദ്യത്തിന് വഴിതെളിക്കുമെന്ന ആശങ്കയും സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധർ പങ്കുവെക്കുന്നുണ്ട്. യുദ്ധം നീണ്ടുനിൽക്കുകയാണെങ്കിൽ ഇന്ധനവില റെക്കോർഡ് നിലവാരത്തിലേക്ക് എത്തുമെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.
